نگاه جامعه‌شناختی به کارزارهای مردمی از دید دکتر محمد فاضلی، جامعه‌شناس و استادیار سابق دانشگاه شهیدبهشتی:

مشارکت در کارزارها: فراتر رفتن از خانواده و احساس ملت بودن

مشارکت در کارزارها: فراتر رفتن از خانواده و احساس ملت بودن

شما هیچ وقت به مشارکت در کارزارها برای مخالفت با مسأله‌هایی نظیر #طرح_صیانت، #نه_به_پتروشیمی_میانکاله یا موافقت با #رفتن_زنان_به_ورزشگاه یا هر کارزار دیگری که خودتان آن‌را مهم می‌دانید و اثراتش فکر کرده‌اید؟ آیا شما این گونه مشارکت‌ها در تلاش جمعی برای پیش بردن یک مطالبه را مؤثر می‌دانید؟ بگذارید یک نگاه جامعه‌شناختی مهم به کارزارها را مختصر توضیح بدهم.

ادوارد بَنفیلد در کتاب مبانی اخلاقی یک جامعه عقب‌مانده برای توصیف یک جماعت روستایی جنوب ایتالیا از مفهوم «خانواده‌گرایی غیراخلاقی» استفاده می‌کند. بَنفیلد فهمید که مردم این منطقه علائق‌شان فقط محدود به خانواده‌شان است و بیرون از دایره تنگ خانواده، افراد به هم اعتماد نمی‌کنند و حسی از مسئولیت نسبت به گروه‌های بزرگ‌تر ندارند، خواه محله، کلیسا، روستا یا ملت باشد. (فوکویاما، کتاب اعتماد، ص. ۸٠)

آلکسی دو توکویل متفکر فرانسوی قرن نوزدهم در کتاب رژیم قدیم و انقلاب فرانسه می‌نویسد «زمانی که انقلاب آغاز شد در اغلب مناطق فرانسه یافتن حتی دَه مرد که عادت به عمل هماهنگ و دفاع از منافع‌شان بدون یاری جستن از قدرت متمرکز داشته باشند، ناممکن بود.» (همان)

جامعه‌ای که نخواهد عقب‌مانده باشد بین خانواده (عرصه روابط و علائق محدود گرم و عاطفی) و حکومت (حیطه روابط سرد و مبتنی بر قدرت متمرکز و اغلب منفعت‌طلبانه) به عرصه واسط و میانی نیاز دارد. جایی که شهروندان در کنار هم:
مسائل‌شان را طرح می‌کنند.

- درباره منافع‌شان با یکدیگر گفت‌وگو می‌کنند.

- به اختلافات و تفاوت‌های‌شان با دیگران می‌پردازند.

- احساس عاطفی با هم بودن و فراتر رفتن از خانواده را تجربه می‌کنند.

- احساس ملت بودن و نیروی جمعی برای حل کردن مسائل‌شان و ایستادن در برابر اقدامات مخالف منافع‌شان را به دست می‌آورند.

اگر از این منظر به «فراتر رفتن از خانواده و احساس ملت بودن» به عنوان یکی از پیش‌شرط‌های توسعه و گریز از عقب‌ماندگی نگاه کنیم، آن‌گاه مشارکت در کارزارها برای مخالفت با آن‌چه نمی‌پسندیم و احساس می‌کنیم به زیان منافع مردم و ملت است، و حتی تلاش برای تعریف کارزارها و مطالبه‌گری مدنی، راهی برای گریز از عقب‌ماندگی است.

مشارکت در کارزارها، تمرین کار جمعی کردن است، بیرون آمدن از تنهایی و احساس خفگی بدون اکسیژن حیات اجتماعی، و زیستن در فضایی است که احساس می‌کنیم دیگران را در کنار خودمان داریم.

مشارکت در هر امر اجتماعی، چیزی از جنس کارزارها که به ما حس «ما بودن» بدهد، یا تشکیل انجمن و سازمان جمعی، به خودی خود امری مثبت، سازنده و از شروط ملت شدن؛ و قدرت یافتن برای خلق اعتماد و کار جمعی کردن برای توسعه است.

 

منبع: کانال تلگرامی دغدغه ایران

 

بحث و گفتگو

مهدی کریمی : سلام یک کارزار باید راه اندازی کرد تحت عنوان افزایش حقوق مجدد کارکنان دولت چون با این وضع بوجود اومده حقوقهامون به وسط برج هم نمیرسه ممنون
💬 پاسخ
امین آیت الهی : جناب فاضلی عزیز سلام و ارادت، دیدگاهتان رو تو بخش مقدمه دوست دارم، ولی به عنوان مثال عرض میکنم، نتیجه کارزار واردات خودرو با قوانینی که براش گذاشتن برای کدام از بیش از 80 درصد جامعه منفعت داشت؟ آیا به درستی نتیجه ای که با امضا دنبالش بودیم رو گرفتیم یا باعث شدیم حداقل مرفه تنوع خودروهاشون رو بیشتر کنن؟ واقعا برای مجلس یا دولت مهم بود که هدف خروج از انحصار گرایی و کیفیت افتضاح محصولات بود؟
💬 پاسخ
javad aliabadei : حذف بودجه صدا و سیمای حکومت ایران که هیچگونه استقلال ندارد و تحت فرمان اقای خامنه ای عمل می کند بهتره تعدیل نیرو کند و درب صدا سیما بسته شود چون هیچ محتوای عملی ندارد تا با بودجه ان مشکلات معشیت مردم حل شود حقوق.من ارتشی که بیست سه ساله پایمال شده امثال من هزاران نفر هستند پرداخت شود
💬 پاسخ
حسن دیوبند : در خواست بیمه سربازی
💬 پاسخ
فرهادنجم الدینی : حمایت خودراازبرنامه های رئیس جمهوراعلام میکنم
💬 پاسخ
فاطمه دهقانزاده : باسلام لطفا کارزار اعتراض به قطع یارانه معیشتی اکثر مردم و اعتراض به دهک بندی اشتباه یه کارزار راه بیاندازین.حدود۶۰درصد مردم یارانه دریافت نکردند.باتشکر
💬 پاسخ
فرنیا پاشایی : بسیارعالی بود.با تشکر
💬 پاسخ
رحیم آذرخوش : با سلام بنده رحیم آذرخوش اهل الیگودرز لرستان دارای ۲فرزند و مستاجر هستم یک ماه دیگر قرار دادم تمام میشه صاحب خونه هم عذرمو خواسته ب خدا دارم دیوانه میشم پولم نمیرسه خونه بگیرم بچه هام در آرامش زندگی کنن هیچ شغلی هم ندارم مریض هم هستم مشکل اعصاب هم دارم حقیقت بقدری فشار بهم اومد ک رفتم دنبال مواد مخدر بلکه یکم بیخیال غم وقته ها بشم بعد مدتی فهمیدم کار خیلی بدی کردم دوباره هر جوری شد گذاشتم کنار مواد رو الان هم اگه بخوام درد ودلم رو بگم چندتا کتاب میشه هیج کس هم حوصله خوندنش رو پیدا نمیکنه فقط میگم دوست دارم بمیرم بلکه کمتر شرمنده خونوادم بشم کاشکی خدا یکاری برام بکنه نمیدونم چی بگم کاشکی بمیرم راحت شم
💬 پاسخ
علیرضا منصف : پیگیری مطلوب أنشالله
💬 پاسخ
مجید سعیدی : با سلام بسیار عالی ، شرکت در کارزارها که نشانگر مشکلاتی است که عده زیادی درگیر هستند وظیفه وجدانی ما است ، لطفا در کارزا تغییر وصول مهریه با کد ۲۵۶۶۵شرکت کنید ، سپاسگزارم
💬 پاسخ

سایر تجربه‌ها

تجربه‌های بیشتر