جناب آیتالله محسنی اژهای،
ریاست محترم قوه قضائیه
با سلام و احترام؛
این روزها در حالی که کشور در سایه تهدیدات خارجی و شرایط حساس منطقهای قرار دارد، بیش از هر زمان دیگری به انسجام ملی، آرامش روانی جامعه و تقویت سرمایه اجتماعی نیازمندیم. عدالت، ستون استواری هر جامعه است؛ اما عدالتی که در آن احتمال شتابزدگی و کمدقتی برود، میتواند پیوندهای اعتماد عمومی را خدشهدار سازد.
ما امضاکنندگان این کارزار، با تأکید بر لزوم حفظ نظم و امنیت، خواستار توقف و بازنگری در صدور و اجرای احکام اعدام، به ویژه در شرایط جنگی فعلی، هستیم. دلایل این مطالبه بر محورهای زیر استوار است:
-
لزوم اقناع افکار عمومی: مجازات فراتر از جنبه تنبیهی، باید واجد اثر بازدارندگی و مورد پذیرش وجدان جمعی باشد. در شرایطی که بخش از جامعه نسبت به فرآیندهای دادرسی و تناسب جرم و مجازات قانع نشده است، اجرای احکام سنگین نه تنها به آرامش منجر نمیشود، بلکه موجب شکاف بیشتر و جریحهدار شدن عواطف عمومی میگردد.
-
پرهیز از شتابزدگی در احکام برگشتناپذیر: حکم اعدام، ماهیتی «برگشتناپذیر» دارد. کوچکترین خطای احتمالی در فرآیند شناسایی، بازجویی یا دادرسی، لکهای جبرانناپذیر بر دامن عدالت باقی میگذارد. در فضای ملتهب و امنیتی ناشی از تهدیدات خارجی، ضریب خطا افزایش مییابد و «تأنی» و «احتیاط»، اصلیترین وظیفه دستگاه قضاست.
-
توصیههای دینی و فقهی بر احتیاط در دماء: در سنت نبوی و سیره علوی، همواره بر «احتیاط در دماء» (خون انسانها) تأکید شده است. قاعده فقهی «درأ» به ما میآموزد که هرگونه شبههای باید منجر به توقف مجازاتهای حدی و سنگین شود. همچنین در سیره ائمه اطهار، توصیه به تأخیر در اجرای احکام در زمانهای بحرانی برای پرهیز از فتنهانگیزی و حفظ مصالح عالیه امت دیده میشود.
-
اولویت همبستگی ملی در شرایط جنگی: در دورانی که دشمنان مرزهای ایران را تهدید میکنند، هر اقدامی که موجب دوپاره شدن جامعه و ایجاد خشم و ناامیدی در میان شهروندان شود، در تضاد با منافع ملی است. اقتدار واقعی در گرو بخشش، سعهصدر و ایجاد فضای گفتگوست، نه احیانا عجله در اجرای مجازاتهای سلب حیات.
لذا از حضرتعالی به عنوان عالیترین مقام قضایی کشور انتظار میرود با تکیه بر رأفت اسلامی و مصلحت وقت، دستور به توقف اجرای احکام اعدام و بازنگری دقیق پروندهها در فضایی آرام و به دور از فشارهای سیاسی و امنیتی صادر فرمایید.
این مطالبه بر اساس این گفته مولا علی (ع) تنظیم شده است:
لاتُعاجِلِ الذَّنبَ بالعُقُوبَهِ، وَ اترُک بَینَهُما لِلعَفوِ موضِعاً تَحرُزُ بهِ الأجرَ وَ المَثُوبَه؛
در کیفر گناه و خطا شتاب مکن. میان گناه و کیفر فرصتی برای عفو باقی بگذار تا به سبب آن به پاداش و ثواب دست یابی. (غرالحکم، ج۶، ص۳۰۶)

بحث و گفتگو