گزارش «پیوست» از نشست کنشگران و فعالان حوزه اینترنت که در کافه رویداد کارزار برگزار شد

هشدار فعالان اینترنت: تست‌های زیرساختی برای اینترنت طبقاتی در حال اجراست

هشدار فعالان اینترنت: تست‌های زیرساختی برای اینترنت طبقاتی در حال اجراست

نویسنده فائزه فتحی: قطع و وصل‌های لحظه‌ای، از کار افتادن اینترنت ثابت و ناتوانی در اتصال پایدار، به گفته کنشگران اینترنت آزاد، نشانه اجرای تست‌های فنی گسترده و بی‌سابقه‌ای است که می‌تواند مسیر اینترنت ایران را به‌طور بنیادین تغییر دهد.

به گزارش پیوست، در رویداد درخواست برقراری مجدد شبکه جهانی اینترنت با حضور کنشگران اینترنت، روزنامه‌نگاران و فعالان کسب‌وکارهای آنلاین، سخنرانان با اشاره به تداوم قطعی و اختلال اینترنت برای سومین هفته متوالی، این وضعیت را نشانه عبور از فیلترینگ به سمت قطع هدفمند، تست‌های زیرساختی و زمینه‌سازی برای اینترنت طبقاتی دانستند و نسبت به پیامدهای اجتماعی، اقتصادی و حقوقی آن هشدار دادند.

حامد بیدی، مدیرعامل کارزار، با تاکید بر اینکه صحبت درباره اینترنت، صحبت درباره حق آزادی است، گفت: مسئله امروز دیگر صرفا فیلترینگ نیست، بلکه با قطع اینترنت مواجه هستیم. قطعی‌ای که برای سومین هفته ادامه دارد. در همین شرایط، کارزار اینترنت با وجود قطع گسترده، ده‌ها هزار امضا جمع‌آوری کرد و در مجموع بیش از ۱۵۰ هزار نفر آن را امضا کرده‌اند.

بیدی توضیح داد: وقتی از اینترنت صحبت می‌شود، بحث بر سر کابل و زیرساخت فیزیکی نیست، بلکه درباره وضعیت ارتباطات مردم است و شبکه ملی اطلاعات کلاهی بود که بر سر حاکمیت رفت، زیرا مسئله اصلی، حاکمیت بر ارتباطات مردم تلقی شده است.

در این رویداد محسن طهماسبی، کنشگر اینترنت آزاد، با اشاره به تفاوت فنی اختلالات اخیر با دفعات قبل گفت: آنچه امروز رخ می‌دهد با دفعات قبل کاملا متفاوت است. قطع و وصلی‌های لحظه‌ای و وصل نشدن اینترنت ثابت، نشانه یک تست گسترده و ترسناک در سطح زیرساخت است.

طهماسبی از الگوریتم‌های تهاجمی به‌عنوان بخشی از این تست‌های فنی یاد کرد و گفت: این اقدامات می‌تواند زمینه‌ساز چیزی شبیه اینترنت طبقاتی باشد.

او ادامه داد: مشخص نیست کمکی از چین دریافت شده یا نه، اما وارد کردن کاربران و سیم‌کارت‌ها به گروه‌های مختلف سیاسی و اعمال سیاست‌های متفاوت بر هر گروه، بسیار خطرساز است. هیچ نشانه‌ای از وصل شدن اینترنت دیده نمی‌شود و برخلاف روزی که قرار بود اینترنت برقرار شود و اتصال یکی در میان بود، اکنون اینترنت عملا وصل نیست.

در این برنامه سبحان یحیایی، عضو هیات علمی دانشگاه علامه طباطبایی، با انتقاد از کارکرد مجلس گفت: مجلس تحقق اراده عمومی نیست و درصد کمی از نمایندگان با رای واقعی مردم انتخاب شده‌اند.

او تاکید کرد اینترنت ملی در یک دولت اقتدارگرای غیردموکراتیک، ابزاری برای محدودسازی جامعه است و مطالبه اینترنت باید مشروع، دموکراتیک و مبتنی بر اراده جمعی باشد.

در ادامه حسین درباری، کنشگر اینترنت توضیح داد: از سال ۱۳۹۶ نشانه‌هایی دیده می‌شد که اینترنت می‌تواند شبیه صداوسیما یک‌طرفه شود. اکنون در حال تست این هستند که چگونه اینترنت را قطع کنند بدون اینکه نیازی به اینترنت باشد.

درباری با اشاره به کتاب «۱۹۸۴» گفت: آنچه در قطعی اینترنت و اعتراضات اخیر دیده شد، مصداق فشاری است که بر نسل بومی دیجیتال وارد می‌شود؛ نسلی که زندگی‌اش با این وضعیت تهدید شده و در واکنش‌ها و کامنت‌ها به‌طور کامل متصل و درگیر بوده است.

در این رویداد ضیایی‌پرور، روزنامه‌نگار سابق، دو رویکرد اصلی نسبت به اینترنت در ایران را تشریح کرد و توضیح داد: یک رویکرد سلبی که فناوری را تهدید می‌بیند و رویکرد ایجابی که آن را عامل رشد می‌داند. نگاه تهدیدآمیز از دوره احمدی‌نژاد و با طرح اینترنت ملی در دولت دوم او پررنگ شد و در آن دوره حدود ۵ هزار میلیارد تومان برای زیرساخت شبکه ملی اطلاعات هزینه شد.

او با اشاره به نهادینه شدن شبکه ملی اطلاعات گفت تاکنون بیش از ۴۳۰ ساعت خاموشی اینترنت در دی‌ماه ثبت شده که در تاریخ قطعی اینترنت جهان بی‌سابقه است. اگرچه در کشورهایی مانند هند و میانمار قطعی‌هایی رخ داده، اما قطع سراسری اینترنت در کل کشور نمونه مشابهی نداشته است.

ضیایی‌پرور ایجاد آب‌باریکه‌هایی مانند وایت‌لیست و اینترنت طبقاتی را نادرست دانست و تاکید کرد: بازگشت به وضعیت قبل از ۱۸ دی ممکن نیست. از نظر فنی، عدم دسترسی به فیلترشکن‌ها ممکن است و یکی از راه‌های نجات فناوری‌هایی مثل استارلینک است.

علی تولایی، کنشگر، از مهاجرت گسترده در ۲۰ روز گذشته خبر داد و گفت: بیش از ۲۰۰ نفر به شهرها و کشورهایی مانند وان، نجف، اسلام‌آباد پاکستان و دبی مهاجرت کرده‌اند.

به گفته او، برخی شرکت‌های رانتی به اینترنت دسترسی دارند و آموزش نیز به شکل طبقاتی درآمده است؛ به‌طوری‌که دانش‌آموزانی در مناطقی مانند زاهدان امکان آموزش ندارند

رزا مجتهدزاده، نائب‌رئیس اتحادیه کسب‌وکارهای اینترنتی، گفت: برای برخی شرکت‌ها درخواست آی‌پی سفید ارسال شده، اما آمارها در ایران شفاف نیست. برخلاف تقسیم‌بندی جهانی کسب‌وکارها به کوچک، متوسط و بزرگ، در ایران عملا فقط کسب‌وکارهای بزرگ و کوچک وجود دارد.

میلاد اسلامی‌زاد، فعال حوزه ارتباطات، با انتقاد از مطالبه اینترنت سفید برای کسب‌وکارها گفت: پافشاری بر اینترنت طبقاتی تحت عنوان حفظ کسب‌وکار، خطرناک است و نباید برای حفظ استارت‌آپ‌ها به گرفتن اینترنت سفید تن داد.

محسن حاجی‌زاده، هم‌بنیان‌گذار کارزار، با اشاره به رشد ۳۳ برابری صفحات اینستاگرامی کسب‌وکارها در ۶ سال گذشته گفت: زنان شاغل شرق، جنوب شرق و غرب استان تهران بیشترین اجتماعات کاری آنلاین را دارند و بسیاری از آنها معیشت مستقل خود را از طریق اینستاگرام تامین می‌کنند.

او تاکید کرد: کسب‌وکارهای کوچک و حاشیه تهران صدای کمتری دارند و قطع اینترنت به صورت مستقیم نارضایتی‌های اجتماعی را تشدید می‌کند.

در این رویداد یک حقوق‌دان با اشاره به وظایف دولت گفت مهم‌ترین مسئولیت دولت، تامین امنیت، سلامت، بهداشت، آزادی و عدالت شهروندان است و طبق قانون اساسی، هرگونه اخلال در مخابره و دسترسی مردم به یکدیگر ممنوع است.

به گفته او، حتی در شرایط اضطراری نیز این محدودیت‌ها به‌درستی اعمال نمی‌شود و محدودیت باید استثنا باشد، نه رویه‌ای دائمی که نیازمند تایید مجلس است.
.
منبع: پیوست

بحث و گفتگو

کارزارهای مرتبط


سایر تجربه‌ها

تجربه‌های بیشتر