درخواست رسمی برای بازنگری در برگزاری امتحانات نهایی و اتخاذ تصمیم مقتضی در شرایط بحرانی کشور
ریاست محترم جمهوری،
ریاست و نمایندگان محترم مجلس شورای اسلامی،
وزیر محترم آموزش و پرورش،
شورای عالی آموزش و پرورش و سایر مراجع تصمیمگیر
با سلام و احترام
با توجه به شرایط ویژه و بحرانی کشور و با عنایت به مسئولیت قانونی و اخلاقی دستگاههای اجرایی در حفظ عدالت آموزشی، سلامت روان دانشآموزان و تأمین فرصت برابر برای تمامی داوطلبان، ما جمعی از دانشآموزان، اولیای آنان و حامیان نظام آموزشی، درخواست داریم در خصوص نحوه برگزاری امتحانات نهایی بازنگری فوری صورت گرفته و برگزاری آزمونها بهصورت مجازی یا تعویق زمان برگزاری آنها در دستور کار قرار گیرد.
امتحانات نهایی، آزمونهایی با تأثیر مستقیم بر سوابق تحصیلی، پذیرش دانشگاهها و آینده علمی دانشآموزان هستند. بر همین اساس، رعایت اصل عدالت آموزشی و فراهم بودن شرایط یکسان برای همه داوطلبان، پیششرط اساسی برگزاری این آزمونها است. در شرایط کنونی، این اصل به دلایل متعدد با چالش جدی مواجه شده است.
۱- شرایط جنگی و آثار مستقیم آن بر سلامت روان دانشآموزان
شرایط ناشی از جنگ، تنشهای امنیتی و نگرانیهای عمومی، موجب افزایش اضطراب، کاهش احساس امنیت و برهم خوردن آرامش روانی میلیونها دانشآموز شده است. پژوهشهای متعدد در حوزه روانشناسی شناختی و علوم تربیتی نشان میدهد که اضطراب شدید، استرس مزمن و احساس ناامنی، موجب کاهش تمرکز، اختلال در حافظه، افت عملکرد شناختی و کاهش توانایی بازیابی مطالب در جلسه امتحان میشود. بنابراین، در چنین شرایطی نتایج امتحانات نمیتواند بیانگر سطح واقعی دانش و توانایی علمی دانشآموزان باشد.
۲- اختلال در فرآیند آموزش به دلیل قطعیهای مکرر برق
در هفتهها و ماههای اخیر، قطعیهای مکرر برق در بسیاری از مناطق کشور، فرآیند مطالعه و آمادگی دانشآموزان را با اختلال جدی مواجه کرده است. این موضوع پیامدهای متعددی داشته که از جمله مهمترین آنها میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- عدم امکان مشاهده مستمر فیلمهای آموزشی و کلاسهای آنلاین؛
- اختلال در دسترسی به اینترنت و سامانههای آموزشی؛
- ناتوانی در شارژ تلفن همراه، رایانه و سایر تجهیزات آموزشی؛
- از بین رفتن برنامهریزی مطالعاتی دانشآموزان به دلیل خاموشیهای پیشبینینشده؛
- دشوار یا غیرممکن شدن مطالعه در ساعات شب به علت نبود روشنایی کافی.
این مشکلات، خارج از اراده دانشآموزان بوده و بهطور مستقیم بر کیفیت یادگیری و آمادگی آنان برای امتحانات نهایی تأثیر گذاشته است.
۳- نبود شرایط برابر میان دانشآموزان
یکی از مهمترین اصول نظام سنجش، برابری فرصتها است. در حالی که برخی دانشآموزان به امکانات آموزشی، اینترنت پایدار و شرایط مناسب مطالعه دسترسی دارند، گروهی دیگر به دلیل شرایط بحرانی، قطعی برق یا سایر محدودیتها از این امکانات محروم شدهاند. بدیهی است که برگزاری آزمونی با تأثیر قطعی بر آینده تحصیلی، در چنین شرایط نابرابری، با اصل عدالت آموزشی سازگار نیست.
۴- تأثیر شرایط بحرانی بر امنیت جانی و روانی دانشآموزان
وقوع حوادث ناگوار اخیر، از جمله حادثه میناب، و نگرانیهای ناشی از شرایط امنیتی، موجب افزایش اضطراب و احساس ناامنی در میان دانشآموزان و خانوادهها شده است. امنیت جانی و سلامت روان، از اساسیترین حقوق هر دانشآموز است و هرگونه تصمیم آموزشی باید با در نظر گرفتن این اصل اتخاذ شود.
۵- لزوم مدیریت بحران در نظام آموزشی
در بسیاری از کشورها، در شرایط جنگ، بحران یا حوادث گسترده، تقویم آموزشی و نحوه برگزاری آزمونهای ملی متناسب با شرایط موجود اصلاح میشود تا از تضییع حقوق دانشآموزان جلوگیری گردد. انعطاف در نظام آموزشی در شرایط بحرانی، نه نشانه ضعف، بلکه نشانه مدیریت صحیح و مسئولانه است.
درخواست
با توجه به موارد فوق، از مسئولان محترم کشور درخواست میشود:
- برگزاری امتحانات نهایی تا بازگشت شرایط عادی به تعویق افتد؛ یا
- در صورت امکان، امتحانات نهایی بهصورت مجازی و با رعایت استانداردهای لازم برگزار شود؛ یا
- هر تصمیم کارشناسی دیگری اتخاذ شود که ضمن حفظ اعتبار نظام آموزشی، از تضییع حقوق دانشآموزان و ایجاد نابرابری آموزشی جلوگیری کند.
این درخواست، صرفاً با هدف حمایت از عدالت آموزشی، حفظ سلامت روان دانشآموزان، رعایت حقوق آموزشی و جلوگیری از تأثیر عوامل خارج از اختیار دانشآموزان بر آینده تحصیلی آنان مطرح میشود.
امید است مسئولان محترم با در نظر گرفتن شرایط ویژه کشور و با رویکردی کارشناسانه، تصمیمی اتخاذ کنند که هم حافظ اعتبار نظام آموزشی باشد و هم حقوق میلیونها دانشآموز ایرانی را به بهترین شکل ممکن تأمین کند.
با احترام
جمعی از دانشآموزان، اولیای دانشآموزان و حامیان عدالت آموزشی

بحث و گفتگو