بسماللهالرحمنالرحیم
ریاست محترم جمهوری اسلامی ایران
ریاست محترم قوه قضائیه
نمایندگان محترم مجلس شورای اسلامی
با سلام و احترام،
ضمن آرزوی توفیق روزافزون الهی برای شما سروران ارجمند در انجام مسئولیتهای خطیر محوله، به استحضار میرساند؛ در پی انتشار اخباری مبنی بر بازداشت تعدادی از دانشآموزان در جریان ناآرامیهای اخیر، اینجانب بهعنوان یک فرهنگی بازنشسته و دغدغهمند حوزه تعلیم و تربیت، از سر خیرخواهی و احساس مسئولیت ملی، بر خود لازم دانستم نکاتی را در چارچوب تعالیم دین مبین اسلام، قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران و قوانین موضوعه کشور، بهصورت محترمانه یادآور شوم.
۱. ملاحظات شرعی و تربیتی
در منطق متقن اسلام، کودک و نوجوان موضوع تربیت، رأفت و اصلاح است، نه برخورد قهری. رسول گرامی اسلام صلیالله علیه و آله میفرمایند: «اَکرِموا اَولادَکُم و اَحسنوا آدابَهُم» و امیرالمؤمنین علی علیهالسلام نوجوان را «شاخهای نرم و شکلپذیر» معرفی میفرمایند. بر این اساس، حتی در صورت بروز خطای احتمالی، اولویت با ارشاد، آگاهیبخشی و اصلاح رفتاری است و نه اقداماتی که ممکن است آثار بلندمدت تربیتی و اجتماعی بهجا گذارد.
۲. مستندات قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران
قانون اساسی، بهعنوان میثاق ملی، بهروشنی بر کرامت انسانی و مسئولیت حاکمیت در قبال نسل آینده تأکید دارد. از جمله:
اصل سوم (رشد فضایل اخلاقی و تربیت صحیح)،
اصل بیستم و بیستودوم (حمایت از حقوق، حیثیت و کرامت اشخاص)،
و اصل سیام (مسئولیت دولت در فراهمسازی آموزش و پرورش سالم).
بدیهی است دانشآموز در سن تحصیل، پیش از هر عنوانی، مشمول حمایتهای آموزشی و تربیتی است.
۳. ملاحظات حقوقی و کیفری
در قوانین کیفری و آیین دادرسی کشور، بهویژه مقررات ناظر بر اطفال و نوجوانان، اصل بر تقدم اقدامات تأمینی و تربیتی بر اقدامات کیفری است و بازداشت، صرفاً در موارد کاملاً استثنایی و با رعایت کامل ملاحظات قانونی و سنی اعمال میشود. این رویکرد، منطبق با سیاست جنایی اسلامی، عقلانیت حقوقی و مصالح اجتماعی است.
۴. درخواست محترمانه
با عنایت به مراتب فوق، استدعا دارد دستور فرمایید:
– وضعیت دانشآموزان یادشده با نگاه حمایتی، تربیتی و رأفت اسلامی مورد رسیدگی دقیق قرار گیرد؛
– از هرگونه برخوردی که ممکن است به بدنه آموزشوپرورش و آینده نسل نوجوان آسیب وارد سازد، پیشگیری شود؛
– و با تقویت نقش مدرسه، خانواده و مشاورههای تخصصی، زمینه اصلاح، آگاهیبخشی و بازگشت آرامش فراهم آید.
جمعبندی
این یادداشت، نه از موضع اعتراض یا تقابل، بلکه در چارچوب همراهی، قانونمداری و دلسوزی برای آینده کشور نگاشته شده است. دانشآموز، سرمایه انسانی جمهوری اسلامی ایران و امانتی در دست حاکمیت است و صیانت از او، صیانت از فردای ایران اسلامی خواهد بود. سخن آخر اینکه عوامل ایجاد چنین نارضایتیهایی را که باعث سوءاستفاده دشمن از احساسات پاک جوانان و نوجوانان عزیز، آیندهسازان ما میشود، به سزای اعمالشان برسانید؛ ضمن اینکه در این جریان تمامی ارکان جامعه، از من معلم گرفته تا دیگران، باید مورد عتاب و خطاب قرار بگیریم.
با تجدید احترام،
محمدرضا انتظاریان - فرهنگی بازنشسته و عضو جنبش مطالبهگری فرهنگیان کشور
