بسم الله الرحمن الرحیم
«وَ رَفَعْنَا لَکَ ذِکْرَکَ»؛ ما نام تو را برایت بلند کردیم.
رئیسمحترم جمهور
معاون اول محترم رئیسجمهور
وزیر محترم فرهنگ و ارشاد اسلامی
رئیس محترم سازمان تبلیغات اسلامی
رئیس محترم سازمان اوقاف و امور خیریه
سلام علیکم؛
یک مطالبه مردمی برای ترویج کلامالله
ما، امضاکنندگان این کارزار، جمعی از شهروندان و دوستداران قرآن کریم هستیم. با مشاهده روند نگرانکننده افزایش قیمت مصحف شریف و تبدیل شدن این کتاب مقدس به کالایی تجملی و گرانقیمت، و همزمان با دلسوزی از وقایع تلخ اخیر، یعنی هتک حرمت به ساحت قرآن در برخی نقاط جهان و حتی در داخل کشور، صدای خود را به گوش مسئولین محترم کشور میرسانیم.
دغدغه ما صرفاً مسئله «قیمت» نیست، بلکه «فلسفه وجودی» کتابی است که باید نور آن در همه خانهها بتابد و در دسترس همگان باشد تا مایه هدایت و انس گردد. وقتی قرآنی در خانه نباشد، وقتی از سفره زندگی مردم حذف شود، طبیعی است که در دلها هم غریب میشود. و وقتی قرآن در دلها غریب شد، دیگر دور از انتظار نیست که شاهد هتک حرمت به آن در گوشه و کنار باشیم؛ حتی توسط کسانی که در این سرزمین بزرگ شدهاند.
چرا این مسئله برای ما حیاتی است؟
۱. قرآن، کالای لوکس نیست، بلکه «کتاب زندگی» و هدایت است:
در تعالیم دینی ما تأکید شده که قرآن نباید خرید و فروش شود و بهترین راه برای ترویج آن، هدیه دادن است. اما امروز، متأسفانه شاهدیم که یک جلد قرآن ساده با کمترین کیفیت، قیمتی حدود ۸۰۰ هزار تومان دارد و قرآنهای با کیفیت و نفیس به ارقام نجومی رسیدهاند. از منظر ما، وقتی فردی برای خرید قرآن مجبور باشد به جای انتخاب کیفیت، به دنبال «ارزانترین» گزینه بگردد، نوعی بیحرمتی به ساحت کلامالله رخ داده است. قرآن نباید به بازاری پرسود برای تجار تبدیل شود.
۲. دسترسی به قرآن، حق همه مردم ایران است:
این تصور که در هر خانهای یک قرآن وجود دارد، با واقعیت فاصله دارد. در جامعه ما خانوادههای بسیاری هستند که یا قرآن ندارند و یا به دلیل شرایط اقتصادی، توان تهیه یک قرآن نو و با کیفیت برای خود را ندارند. این مسئله به ویژه برای:
• خانوادههای جوانی که به تازگی زندگی مشترک خود را آغاز کردهاند و با انبوهی از هزینههای مسکن و جهیزیه مواجهاند،
• افرادی که بهتازگی کنجکاوی فکری یا معنوی نسبت به قرآن پیدا کردهاند و قصد دارند برای اولین بار قرآنی تهیه کنند،
• اقشار کمدرآمد و دانشجویانی که بودجه محدودی دارند و خرید قرآن برایشان در اولویتهای بعدی قرار میگیرد،
بیشتر مصداق پیدا میکند.
وقتی فردی با انگیزه خرید قرآن به بازار مراجعه میکند اما با قیمتهای نجومی مواجه میشود و منصرف میگردد، فرصتی طلایی برای انس با قرآن از بین رفته است. گاه خدا به دل کسی میاندازد که با قرآن آشتی کند، اما شرایط اقتصادی یا برخوردهای نادرست اطرافیان، او را از این تصمیم منصرف میکند.
۳. غربت قرآن در خانهها، مقدمه هتک حرمتهاست:
امروز با تأسف عمیق شاهدیم که در برخی نقاط جهان اسلام و حتی در کشور خودمان، اقدامات شرمآوری مانند قرآنسوزی یا هتک حرمت به این کتاب مقدس رخ میدهد. ما بهشدت محکوم میکنیم این اقدامات و هرگونه بیحرمتی به ساحت قرآن را و از مسئولین میخواهیم با عوامل این هتک حرمتها در داخل کشور برخورد قاطع و قانونی کنند.
اما از منظر فرهنگی، این سؤال برای ما مطرح است: آیا وقتی قرآن از خانهها و دلهای مردم ما دور و غریب میشود، وقتی قیمت آن به حدی است که بسیاری از خانوادهها توان تهیه یک قرآن نو و زیبا را ندارند، آیا زمینه برای چنین هتک حرمتهایی در درازمدت فراهم نمیشود؟ قرآنی که در خانه نباشد، در دل هم جا نمیگیرد. و قرآنی که در دل نباشد، برای انسان غریبه میشود. ما معتقدیم قویترین راه برای مقابله با قرآنسوزها، آشنا کردن دلها با قرآن و جاری کردن کلام خدا در زندگیهاست. این مهم جز با دسترسی آسان و همگانی به قرآن ممکن نیست.
مشکل اصلی کجاست؟ به نظر ما، مشکل در عدم نظارت کافی و کمکاری نهادهای متولی است.
نهادهای متولی (وزارت ارشاد، سازمان اوقاف و سازمان تبلیغات) یا در تخصیص بودجه برای چاپ و نشر قرآن کمکاری کردهاند و یا بر نحوه توزیع این بودجهها و قیمتگذاری نهایی قرآن نظارت کافی ندارند.
– اگر بودجه دولتی برای کاغذ و چاپ و نشر در نظر گرفته میشود، چرا باید این حمایتها به نفع مصرفکننده نهایی تمام نشود؟
– اگر قرار است با قرآن مثل یک کالا برخورد نشود، چرا شاهد سوداگری بر روی این کتاب مقدس و تبدیل آن به کالایی لوکس هستیم؟
ما امضاکنندگان این کارزار، از شما مسئولین محترم کشور، بهویژه وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی و رئیس سازمان تبلیغات اسلامی، به عنوان متولیان اصلی امر قرآن، خواستاریم که اقدامات عاجل زیر را برای تسهیل دسترسی عموم به قرآن کریم به عمل آورید:
۱. ایجاد سازوکار نظارت مؤثر بر قیمت قرآن: اگرچه تعرفه چاپ و نشر قرآن متفاوت است، اما این تفاوت باید به نفع مصرفکننده نهایی اعمال شود. ما خواستار نظارت دقیق بر زنجیره تولید تا توزیع قرآن و جلوگیری از سوداگری بر روی این کتاب مقدس هستیم. نهادهای نظارتی باید فهرست ناشرانی که از یارانه و ارز دولتی استفاده میکنند را منتشر و بر قیمت فروش آنها کنترل دقیق داشته باشند تا یک قرآن ساده با قیمتی کاملاً مناسب و مردمی به دست مردم برسد.
۲. افزایش بودجه حمایتی برای چاپ و توزیع گسترده قرآن: از شما میخواهیم بودجهای مشخص و شفاف برای چاپ انبوه قرآنهای با کیفیت و با قیمت کاملاً مناسب (یا به صورت رایگان) در نظر بگیرید. این بودجه باید صرف توزیع هدفمند قرآن در مناطق محروم، مساجد، خوابگاههای دانشجویی، پادگانها، و همچنین تأمین قرآن برای خانوادههای کمدرآمد و زوجهای جوان شود.
۳. احیای سنت حسنه «وقف قرآن» و حمایت از تشکلهای مردمی: از دولت و نهادهای مرتبط انتظار داریم با راهاندازی پویشهای ملی و ارائه تسهیلات، مردم و خیرین را به مشارکت در وقف و اهدای قرآن تشویق کنند. این کار علاوه بر کاهش بار مالی دولت، پیوند مردم با قرآن را مستحکمتر میکند. اگر به جای بسیاری از هزینهها، روی اهدا و ترویج قرآن تمرکز کنیم، بسیاری از معضلات فرهنگی جامعه خودبهخود حل خواهد شد.
۴. برخورد قاطع با عوامل هتک حرمت به قرآن: از دستگاههای قضایی و امنیتی میخواهیم با هرگونه اقدام هتاکانه به ساحت قرآن کریم در داخل کشور برخورد قاطع و بازدارنده داشته باشند تا هیچکس جرأت تکرار این اعمال شرمآور را پیدا نکند.
سخن این نیست که قرآن ارزش این مبالغ را ندارد. قرآن ارزشش بینهایت است. حرف ما این است که نباید بهای سنگین آن، سدی بین مردم و کلام خدا ایجاد کند. نباید اجازه دهیم مسلمانی برای خرید کتاب مقدس خود مجبور باشد به جای انتخاب کیفیت، به دنبال ارزانترین گزینه بگردد. نباید بگذاریم قرآن در قفسهها بماند، چون از سفره بسیاری از مردم حذف شده است.
امروز که قرآن در برخی نقاط جهان طعمه حریق میشود، بهترین پاسخ، زنده کردن آن در دلها و خانههاست. بیایید با دسترسی آسان به قرآن، کاری کنیم که هر خانه، یک قرآن تازه و خواندنی داشته باشد؛ تا کلام خدا نه فقط بر روی طاقچه، که در متن زندگی ما جاری باشد.
این مطالبه ما، یک مطالبه تشریفاتی نیست؛ خواست بهحق مردمی است که میخواهند کلام خدا در شأن خودش و در دسترس همه باشد.
«پروردگارا، میان ما و قوم ما به حق داوری فرما که تو بهترین داوران هستی.»
موفق شد
ویژه
