به نام خدا
ریاست محترم جمهوری اسلامی ایران
وزیر محترم بهداشت، درمان و آموزش پزشکی
نمایندگان محترم مجلس شورای اسلامی
با سلام و احترام،
امروزه مدیریت نظام سلامت، بهعنوان یکی از پیچیدهترین و حیاتیترین بخشهای مدیریتی در هر کشور، نیازمند تخصصی است که در آن «مهارتهای مدیریتی» بر «تخصصهای بالینی» اولویت داشته باشد. متأسفانه در ساختار مدیریتی سیستم بهداشت و درمان کشور ما، سالهاست شاهد یک رویه ناکارآمد هستیم: «انتصاب پزشکان در پستهای مدیریتی کلان و اجرایی که عملاً ارتباطی با ماهیت طبابت ندارند.»
ما، امضاکنندگان این کارزار، بر اساس دلایل زیر خواستار اصلاح فوری این رویه هستیم:
۱. هدررفت سرمایههای ملی:
تربیت یک پزشک متخصص، هزینههای بسیار سنگین و زمان طولانی از منابع کشور و بیتالمال را میطلبد. حضور پزشکان در پشت میزهای مدیریت، به معنای خروج آنها از چرخه درمان و محرومکردن جامعه از خدمات درمانی است که برای آن تربیت شدهاند. این در حالی است که فارغالتحصیلان رشتههای «مدیریت خدمات بهداشتی و درمانی» و «مدیریت اجرایی»، سالها برای تسلط بر اصول مدیریت، اقتصاد سلامت و برنامهریزی استراتژیک آموزش دیدهاند و عملاً در این پستها نادیده گرفته میشوند.
۲. تعارض منافع:
نمیتوان همزمان «ارائهدهنده خدمت» (پزشک) و «سیاستگذار و ناظر بر آن خدمت» (مدیر) بود. سپردن مناصب اجرایی به پزشکان، در بسیاری از مواقع، منجر به بروز «تعارض منافع» شده و نظارت بر تعرفهها، کیفیت خدمات و حقوق بیماران را با چالش جدی مواجه میکند. جداکردن جایگاه مدیریت از جایگاه طبابت، گامی حیاتی برای شفافیت و کاهش فساد در نظام سلامت است.
۳. ناکارآمدی ساختاری:
مدیریت یک کلانبیمارستان، شبکه بهداشت یا سازمانهای بزرگ بیمهگر، نیازمند دانش تخصصی مدیریت (مانند مدیریت منابع انسانی، مدیریت مالی، حسابداری صنعتی و استراتژیک) است. صرفِ داشتن مدرک پزشکی، دلیلی بر توانمندی در اداره ساختارهای عریض و طویل اداری نیست. این رویکرد سنتی باعث شده است که نظام سلامت ما، بهجای بهرهگیری از مدیریت علمی، دچار مدیریت سلیقهای و ناکارآمد باشد.
مطالبه ما:
ما از متولیان امر خواستاریم:
۱. با ابلاغ دستورالعملی صریح، پستهای مدیریتی غیربالینی در وزارت بهداشت، سازمانهای بیمهگر و دانشگاههای علوم پزشکی را منحصراً به دانشآموختگان متخصص رشتههای مدیریت، بهویژه مدیریت خدمات بهداشتی و درمانی، واگذار کنند.
۲. پزشکان متخصص و عمومی را صرفاً در جایگاههای تخصصی خود، یعنی «بالین و درمان»، بهکار گیرند تا سرمایههای انسانی کشور هدر نرود.
۳. با تفکیک وظایف مدیریتی از وظایف درمانی، بستر لازم برای رفع تعارض منافع و بهبود کیفیت حکمرانی در نظام سلامت را فراهم آورند.
امید است با اصلاح این روند غلط، شاهد عدالت در بهکارگیری تخصصها و بهرهوری بیشتر در نظام سلامت کشور باشیم.

بحث و گفتگو