بسمه تعالی
پس از حضور رافائل ماریانو گروسی به عنوان مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی، مدیریت این سازمان با اخلال جدی مواجه شده است و رفتارها و مواضع وی باعث کاهش قابلتوجه اعتماد به این نهاد بینالمللی و اعتبار آن شده است. متأسفانه در دوره مدیریت رافائل گروسی جایگاه مدیرکل آژانس از مقامی بیطرف و حرفهای به مقامی رسانهای و سیاسی تنزل پیدا کرده است. اقدامات و اظهارات مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی با تعهدات الزامآور مدیرکل مندرج در ماده (۷) اساسنامه آژانس بههیچوجه قابل جمع نیست و مصداق قصور در انجام وظایف محوله به وی و برخلاف الزامات استقلال، درستکاری و بیطرفی لازم برای تصدی این مقام است. بر همین مبنا ما امضاکنندگان این نامه به دلایل زیر معتقدیم که رافائل گروسی صلاحیت حضور در جایگاه مدیرکل آژانس و سایر مجامع بینالمللی را از دست داده است.
۱- اهمال در انجام وظایف قانونی و تسهیل حمله به تأسیسات اتمی کشورهای عضو آژانس
رافائل گروسی به عنوان مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی متعهد و مکلف است که اقدامات پیشگیرانه و بازدارنده متعددی را در راستای حفاظت از تأسیسات و سایتهای هستهای کشورهای عضو که تحت نظارت آژانس هستند انجام دهد. با وجود چندین بار حمله آمریکا و اسرائیل به تأسیسات هستهای ایران (نطنز، فردو و اصفهان) و نیروگاه اتمی بوشهر که به طور کامل تحت پادمانهای جامع آژانس بینالمللی انرژی اتمی قرار دارند، رافائل گروسی هیچگونه اقدام خاصی در حفاظت از این تأسیسات انجام نداده است. گروسی حتی در برخی مواقع با اظهاراتی همچون «از نگرانیهای اسرائیل درباره برنامه اتمی ایران آگاهم»، حمله رژیم اسرائیل و آمریکا به این تأسیسات را تسهیل کرده است و درباره بمباران تأسیسات اتمی ایران نیز با بیان اینکه «مسئلهای است که به خود اسرائیل مربوط میشود و در چارچوب مسئولیتهای آن تعریف میگردد!» عملاً بیمسئولیتی خود را اثبات کرده است. تقصیر و کمکاری رافائل گروسی نسبت به حمله به تأسیسات هستهای صلحآمیز و تحت نظارت آژانس بینالمللی انرژی اتمی، مصداق بارز اهمال در انجام وظیفه طبق مفاد اساسنامه آژانس بینالمللی انرژی اتمی و هنجارهای تثبیتشده حقوق بینالملل محسوب میشود.
۲- افشای اسناد محرمانه کشورهای عضو توسط مدیرکل آژانس منتهی به تجاوز نظامی به مراکز غیرنظامی از جمله دانشگاهها و ترور دانشمندان هستهای و اساتید دانشگاه
متأسفانه در دوران مدیریت رافائل گروسی طی چندین مرحله اطلاعات حساس پادمانی مربوط به دولتها درز پیدا کرده است که این موضوع ضعف مدیریتی قابل توجه رافائل گروسی را اثبات میکند. براساس اسناد قطعی منتشرشده توسط دستگاه امنیتی جمهوری اسلامی ایران، بازرسان آژانس بینالمللی انرژی اتمی و رافائل گروسی در سالهای اخیر با رفتارهایی خارج از حدود وظایف حرفهای، عملاً نقش مأمور اطلاعاتی و عامل سیاسی دولتهای متخاصم با ایران را ایفا نمودهاند و اطلاعات طبقهبندیشده و فنی مربوط به تأسیسات هستهای ایران را که بر اساس تعهدات بینالمللی ایران در چارچوب انپیتی و پروتکل الحاقی در اختیار بازرسان آژانس قرار گرفته بود، به نهادهای اطلاعاتی و امنیتی کشورهای متخاصم از جمله رژیم اسرائیل منتقل کردهاند. علاوه بر این رافائل گروسی اخیراً در مصاحبه علنی با بیان اینکه «اورانیوم ۶۰ درصد همچنان در آنجاست [تأسیسات اصفهان]، زیر آوار یا در برخی موارد بدون آوار. همچنین زیرساختها و تجهیزاتی که احتمالاً از برخی حملات جان سالم به در بردهاند.» اقدام به افشای عمومی محل و وضعیت کلی مواد غنیشده ایران پس از بمباران توسط آمریکا کرده است. همچنین افشای هویت و اطلاعات دانشمندان هستهای منجر به بمباران دانشگاهها و ترور برخی از دانشمندان هستهای و اساتید دانشگاه شده است که مصداق همراهی و معاونت با تروریسم صهیونی میباشد. این در حالی است که براساس ماده (۷) اساسنامه آژانس بینالمللی انرژی اتمی حفظ محرمانگی اطلاعات بهدستآمده از فعالیتهای بازرسی و استفاده صرف از اطلاعات در راستای اهداف فنی پادمان تکلیف مدیرکل و بازرسان آژانس است.
۳- استانداردهای دوگانه در برخورد با کشورها
به موجب ماده (۷) اساسنامه آژانس بینالمللی انرژی اتمی، رافائل گروسی به عنوان مدیرکل آژانس موظف بوده است که با حفظ استقلال از تمامی دولتها اقدام به فعالیت نماید. اما رافائل گروسی به عنوان مدیر این آژانس، در دوران مدیریت خود، نظارت و سختگیریهای ناعادلانه نسبت به برخی کشورها انجام داده است و از طرفی نسبت به توسعه غیرصلحآمیز تأسیسات هستهای برخی دیگر از کشورها سکوت اختیار کرده است. یکی از این موارد که بیش از پیش مورد توجه قرار گرفته است، سختگیریهای مفرط و ناعادلانه این سازمان در قبال ایران، به ویژه پس از خروج ایالات متحده از توافق هستهای (برجام) است. ایران به عنوان یکی از کشورهای امضاکننده معاهده منع گسترش تسلیحات هستهای (انپیتی)، همواره در معرض بازرسیهای دقیق و سختگیرانه از سوی آژانس بوده است. با این حال، آژانس هیچگاه این سختگیریها و الزامات نظارتی را به طور مشابه در قبال کشورهای دارنده برنامه نظامی هستهای اعمال نکرده است. حتی رافائل گروسی در موارد مختلفی مانند تهدید برخی مقامات اسرائیل به استفاده از بمب اتم علیه غزه و توسعه سلاحهای هستهای توسط آمریکا سکوت اختیار کرده است و حتی در مواردی به صورت غیرمستقیم موضوع حمایتی وضع کرده است.
۴- استفاده از جایگاه مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی برای منافع شخصی
رافائل گروسی بدون توجه به حساسیتهای جایگاه مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی تلاش میکند تا با سوءاستفاده از این جایگاه خود را به عنوان شخصیتی رسانهای و سیاسی معرفی کند. این موضوع باعث شده است که آژانس بینالمللی انرژی اتمی به واسطه اظهارات نسنجیده گروسی وارد حاشیههای متعددی شود و با اعتراض کشورهای مختلف مواجه شود. گروسی با اظهارنظر در خصوص موضوعات سیاسی، منطقهای، اقتصادی، امنیتی و... که خارج از صلاحیت آژانس و چارچوب نظارت هستهای است، این جایگاه را تبدیل به ابزاری برای اهداف خود کرده است و بر این اساس صلاحیت حضور در این مقام و جایگاههای بینالمللی مشابه را ندارد. همچنین گروسی با اظهارات سیاسی و غیرفنی خود عملاً به ابزار دیپلماتیک اسرائیل و آمریکا برای مشروعیتبخشی حمله علیه ایران تبدیل شده است که طی این حملات هزاران نفر از شهروندان غیرنظامی ایرانی تاکنون کشته و زخمی شدهاند و خسارتهای قابلتوجهی نیز به زیرساختها و اموال شهروندان غیرنظامی وارد شده است.

بحث و گفتگو