بسمه‌تعالی

ریاست محترم جمهوری اسلامی ایران
جناب آقای دکتر مسعود پزشکیان

رئیس محترم شورای عالی انقلاب فرهنگی

با سلام و احترام،

اینجانب به نمایندگی از جمعی از دانش‌آموزان و داوطلبان آزمون سراسری سال ۱۴۰۶، ضمن قدردانی از توجه جنابعالی و اعضای محترم شورای عالی انقلاب فرهنگی به دغدغه‌های دانش‌آموزان، تقاضا دارم با توجه به شرایط استثنایی و متفاوت سال تحصیلی جاری و ضرورت رعایت عدالت آموزشی، موضوع اعمال تأثیر مثبت سوابق تحصیلی پایه یازدهم در آزمون سراسری سال ۱۴۰۶ مورد بازنگری و بررسی مجدد قرار گیرد.

تصمیم‌گیری درباره شیوه سنجش و پذیرش دانشجو، به‌ویژه در مقطعی که نتیجه آن مستقیماً بر آینده تحصیلی و شغلی میلیون‌ها دانش‌آموز اثر می‌گذارد، مستلزم آن است که شرایط واقعی و یکسان بودن فرصت‌های آموزشی و ارزیابی برای تمامی داوطلبان مورد توجه قرار گیرد.

در سال تحصیلی ۱۴۰۵، کشور با شرایطی غیرعادی مواجه شد که روند عادی آموزش و برگزاری امتحانات دانش‌آموزان را تحت تأثیر قرار داد. برگزاری بخشی از کلاس‌های درس به صورت مجازی، اختلال در روند آموزشی و فشارهای روحی و روانی ناشی از شرایط خاص کشور از جمله عواملی بود که شورای عالی انقلاب فرهنگی نیز در تصمیم خود برای مثبت کردن تأثیر سوابق پایه یازدهم در آزمون سراسری سال ۱۴۰۵ مورد توجه قرار داد.

از سوی دیگر، شرایط برگزاری امتحانات نهایی در مناطق مختلف کشور نیز یکسان نبود. در سال جاری، به دلیل استمرار شرایط ناپایدار در استان‌های خوزستان، بوشهر، هرمزگان و سیستان و بلوچستان، بخشی از امتحانات نهایی پایه‌های یازدهم و دوازدهم در این استان‌ها لغو و به زمان دیگری موکول شد.

این مسئله نشان می‌دهد که حتی در چارچوب یک آزمون سراسری و استاندارد، شرایط محیطی، زمانی و آموزشی دانش‌آموزان در سراسر کشور الزاماً یکسان نیست. دانش‌آموزی که در منطقه‌ای با شرایط عادی آموزشی و برگزاری منظم امتحانات تحصیل می‌کند، لزوماً با همان شرایط دانش‌آموزی که در مناطق درگیر شرایط خاص کشور، اختلال آموزشی یا تغییرات مکرر برنامه امتحانات قرار داشته است، رقابت نمی‌کند.

از منظر عدالت آموزشی، هنگامی که یک نمره امتحان نهایی قرار است سهم قابل توجه و قطعی در سرنوشت داوطلب در آزمون سراسری داشته باشد، لازم است اطمینان حاصل شود که تمام عوامل مؤثر بر کسب آن نمره تا حد امکان شرایط برابر داشته باشند. در غیر این صورت، ممکن است تفاوت شرایط محیطی و آموزشی، به جای میزان واقعی دانش و توانایی علمی دانش‌آموز، در نتیجه نهایی پذیرش دانشگاهی اثرگذار شود.

همچنین شایان ذکر است که اعمال تأثیر مثبت برای پایه یازدهم پیش‌تر در سیاست‌های سنجش و پذیرش کشور سابقه داشته است؛ به‌گونه‌ای که در مصوبه مربوط به آزمون سراسری سال ۱۴۰۴، سوابق پایه یازدهم با تأثیر مثبت و پایه دوازدهم با تأثیر قطعی در نظر گرفته شد.

بنابراین، درخواست حاضر به معنای مخالفت با اصل تقویت سوابق تحصیلی یا کاهش اهمیت آموزش مدرسه‌ای نیست؛ بلکه هدف آن، حفظ عدالت میان دانش‌آموزانی است که در شرایط آموزشی متفاوت قرار گرفته‌اند.

اعمال تأثیر مثبت پایه یازدهم می‌تواند ضمن حفظ امکان بهره‌مندی دانش‌آموزان از نمرات مطلوب خود، از آن جلوگیری کند که نمره‌ای نامطلوب در شرایط خاص آموزشی و اجتماعی، به صورت قطعی و غیرقابل جبران بر رتبه و آینده تحصیلی آنان اثر بگذارد.

از سوی دیگر، با توجه به اینکه پایه دوازدهم همچنان می‌تواند نقش اصلی خود را در سابقه تحصیلی ایفا کند و آزمون سراسری نیز سهم مشخص خود را در فرآیند پذیرش داشته باشد، مثبت شدن تأثیر پایه یازدهم به معنای حذف سوابق تحصیلی نیست؛ بلکه صرفاً مکانیزم اثرگذاری آن را عادلانه‌تر و کم‌ریسک‌تر می‌کند.

جناب آقای رئیس‌جمهور؛

دانش‌آموزان سال ۱۴۰۶ بخش مهمی از آینده علمی و سرمایه انسانی کشور هستند. این گروه از دانش‌آموزان نباید به دلیل شرایطی که خارج از اختیار آنان بوده است، با نگرانی مضاعف درباره تأثیر قطعی نمراتی مواجه شوند که در شرایط عادی و یکسان آموزشی به دست نیامده‌اند.

با توجه به سابقه تصمیم شورای عالی انقلاب فرهنگی در توجه به شرایط خاص کشور و مثبت کردن تأثیر سوابق یازدهم برای آزمون سراسری سال ۱۴۰۵، و همچنین با عنایت به مشکلات و نابرابری‌های آموزشی و اجرایی مشاهده‌شده در سال جاری، تقاضا می‌شود:

۱. تأثیر سوابق تحصیلی پایه یازدهم در آزمون سراسری سال ۱۴۰۶ از حالت قطعی به «تأثیر مثبت» تغییر یابد.

۲. موضوع در شورای عالی انقلاب فرهنگی و مراجع ذی‌ربط با اولویت و فوریت بررسی شود تا دانش‌آموزان سال ۱۴۰۶ بتوانند با اطلاع روشن و قطعی از مقررات، برنامه‌ریزی تحصیلی خود را انجام دهند.

۳. در تصمیم‌گیری نهایی، اصل عدالت آموزشی و تفاوت شرایط آموزشی و برگزاری امتحانات در مناطق مختلف کشور، به‌ویژه مناطق جنوبی، به‌طور جدی مورد توجه قرار گیرد.

بدیهی است هدف از این درخواست، ایجاد امتیاز ویژه برای گروهی از دانش‌آموزان یا کاهش شأن امتحانات نهایی نیست؛ بلکه درخواست برای ایجاد شرایطی عادلانه‌تر، قابل پیش‌بینی‌تر و متناسب با شرایط واقعی کشور است تا نتیجه پذیرش دانشگاهی بیش از هر چیز بازتاب‌دهنده توانایی علمی و تلاش واقعی دانش‌آموزان باشد.

امید است با تدبیر جنابعالی و اعضای محترم شورای عالی انقلاب فرهنگی، تصمیمی اتخاذ شود که ضمن حفظ اعتبار نظام سنجش و پذیرش کشور، موجب کاهش نگرانی خانواده‌ها و دانش‌آموزان و تقویت اعتماد عمومی به عدالت آموزشی شود.

پیشاپیش از توجه و دستور مساعد جنابعالی سپاسگزاریم.

با احترام
جمعی از دانش‌آموزان و داوطلبان آزمون سراسری سال ۱۴۰۶