موضوع: نامه سرگشاده به پلتفرمهای استخدامی محترم! (جابینجا، جابویژن، ایرانتلنت، ایاستخدام و سایر بزرگواران)
با سلام و احترام
و البته کمی تعجب و قدری طنز تلخ...
این نامه را به عنوان یک «کارجو» نمینویسم؛ به عنوان یک «آگهیِ رد شدهٔ متحرک» مینویسم. موجودی که سالهاست رزومهاش در پلتفرمهای شما سفر میکند، ستاره میگیرد، وضعیتش میشود «در حال بررسی»، بعد «رد شده»؛ بیآنکه کسی حتی یک جمله محترمانه توضیح بدهد که چرا؟ واقعاً چرا؟!
۱. شما پلتفرم هستید یا دیوار یکطرفه؟
شما خودتان را «پل ارتباطی کارجو و کارفرما» معرفی میکنید؛ اما در عمل بیشتر شبیه یک «تابلوی اعلانات یکطرفه» عمل میکنید که فقط کارفرما حق دارد روی آن بنویسد؛ کارجو فقط حق دارد نگاه کند، درخواست بدهد و در ۹۰٪ موارد، محترمانه و بیدلیل رد شود!
- هیچ الزام یا حتی تشویقی برای کارفرما جهت ارائه فیدبک وجود ندارد.
- هیچ مکانیسم شفاف و جدی برای بررسی «رفتار ناعادلانه کارفرماها» ندارید.
- هیچ سیستم معناداری برای ارزیابی کیفیت رزومهها و کمک به کارجوها در بهبود آن وجود ندارد.
- اما در مقابل، آمار «تعداد ارسال رزومه» و «تعداد آگهی» را با افتخار نمایش میدهید؛ انگار این اعداد، نشاندهنده سلامت اکوسیستم هستند، نه حجم سردرگمی و سرخوردگی!
شما در شعار، طرفدار کارجو هم هستید؛ در عمل، کارجو بیشتر شبیه «کاربر درجهدو» است. کارفرما مشتری است؛ کارجو صرفاً داده تولید میکند.
۲. ردکردن رزومه، بدون یک خط توضیح؛ هنر مدرن بیاحترامی
سالهاست به لطف شما، ردشدن رزومه به یک فرایند ماشینیِ سریع، بیروح و بیمسئولیت تبدیل شده است:
- «رزومه شما بررسی شد؛ متأسفانه در این مرحله انتخاب نشدید.»
- همین.
- نه توضیحی، نه معیاری، نه کمکی برای رشد.
گویی ما نه انسانیم، نه متخصص، نه دارای زمان، تلاش، هزینه و دغدغه؛ فقط «یک عدد رزومه» هستیم که از صف کنار گذاشته شدهایم.
سؤال ساده است: شما که اینهمه روی «تجربه کاربری» مانور میدهید، در کجای UX نوشتهاند که کوچکترین احترام بهوقت و شخصیت کارجو لازم نیست!؟
راهحل هم پیچیده نیست:
- الزام کارفرما به انتخاب یکی از چند دلیل استاندارد رد (مثلاً: عدم تطابق تجربه، تناسب فرهنگی، مهارتهای فنی، سطح حقوق و …)
- الزام امکان ارائه فیدبک کوتاه (حتی در حد ۱ الی ۲ جمله)
- نمایش آماری به کارجو که بداند بیشترین دلیل ردشدن، چیست تا بتواند اصلاح کند
اما ظاهراً «طراحی فنی پیچیده»، تنها جایی است که میشود پشت آن پنهان شد تا مسئولیت اجتماعی را دور زد!
۳. الگوریتمهایتان دقیق است؛ اما نسبت به چه کسی؟
پلتفرمهای شما از فیلتر، امتیازدهی، برچسب، هوش مصنوعی و پیشنهادهای هوشمند میگویند. عالی است.
اما سؤال این است:
این هوشمندی در خدمت چه کسی است؟
- کارفرما میتواند در چند ثانیه دهها رزومه را حذف کند.
- کارفرما میتواند بدون هیچ توضیحی رد کند و هیچ پیامدی نداشته باشد.
- کارفرما میتواند آگهیهای مبهم، متناقض، با حقوق نامعلوم و توقعات غیرواقعی منتشر کند.
در مقابل، کارجو:
- باید با وسواس، رزومه را مطابق سلیقه هر آگهی تنظیم کند.
- باید منتظر بماند؛ نه میداند چه زمانی بررسی میشود، نه چرا رد شده.
- هیچ داشبورد تحلیلی جدی برای فهمیدن «کجای کارش میلنگد» ندارد.
شما بهعنوان پلتفرم، عملاً قدرت را کاملاً نامتوازن طراحی کردهاید.
یک بازار کار سالم، بازار دوطرفه است؛ نه جایی که کارفرما «کاربر VIP» و کارجو «کاربر توجیهپذیر» باشد.
۴. مسئولیت اجتماعی: فقط برای صفحه «درباره ما»؟
در صفحات «درباره ما» از توسعه اشتغال، کمک به جوانان، شفافیت بازار کار و… صحبت میکنید.
خوب است؛ اما روی زمین، چه کردهاید؟
واقعیت روزمره کارجو در پلتفرمهای شما:
- آگهیهای بدون حقوق شفاف، با توقعات چندمنظوره (کارشناس دیجیتال مارکتینگ + طراح گرافیک + برنامهنویس + تولید کننده محتوا + تحلیل داده)
- ردشدن بدون دلیل
- عدم پاسخگویی کارفرما حتی بعد از مصاحبه
- نبودن هیچ سیستم امتیازدهی واقعی به کارفرماها از سمت کارجو
- نبودن گزارش و شفافیت عمومی درباره رفتار کارفرماها در طول زمان
اگر شما خودتان را «اکوسیستم» میدانید، در یک اکوسیستم سالم، موجود ضعیفتر له نمیشود؛ بلکه حمایت میشود.
۵. چند انتظار حداقلی از شما (نه آرمانشهر)
اینها رؤیا نیست؛ حداقلهای حرفهایست که در سال ۲۰۲۶، از یک پلتفرم جدی انتظار میرود:
۱. الزام به انتخاب دلیل رد رزومه
- حداقل با گزینههای از پیش تعریفشده.
- این برای کارجو «نقشه راه بهبود» است، نه یک فانتزی.
۲. سیستم امتیازدهی دوطرفه واقعی
- همانطور که کارفرما رزومه را میبیند، کارجو هم باید بتواند رفتار کارفرما را امتیاز بدهد:
- پاسخگویی
- شفافیت در آگهی
- احترام در فرایند مصاحبه
- این امتیاز باید به طور شفاف کنار نام شرکت دیده شود؛ نه در یکگوشهٔ کم دسترس.
۳. گزارش تحلیلی به کارجو
- مثلاً:
- بیشترین دلایل ردشدن شما در ۳ ماه گذشته.
- مهارتهایی که در آگهیهایی که اپلای کردید، بیشتر تکرار شدهاند و در رزومه شما نیستند.
- پیشنهاد دورههای آموزشی یا بهبود رزومه، بر اساس داده واقعی، نه تبلیغ کور.
۴. نظارت بر آگهیهای غیرحرفهای
- آگهیهایی با شرح وظایف غیرواقعی، حقوق نامشخص، یا مغایر با قوانین کار، نباید بهراحتی منتشر شوند.
- یا حداقل به طور واضح «برچسب هشدار» بخورند تا کارجو بداند با چه فرهنگی روبهروست.
۵. تعریف حداقل استاندارد رفتار حرفهای
- به طور شفاف به کارفرما گفته شود:
- حداکثر زمان پاسخگویی به رزومه N مدت است
- لزوم اعلام نتیجه پس از مصاحبه
- و نقض مکرر این استانداردها، روی اعتبار (امتیاز) آن شرکت در سیستم شما تأثیر بگذارد.
۶. اقتصاد پلتفرمی بدون احترام به انسان، فقط «ماشین رزومهسوزی» است
میدانیم که مدل کسبوکار شما وابسته به حضور کارفرماهاست. اما این هم واقعیت است که بدون کارجو، پلتفرم شما چیزی بیشتر از یک پنل خالی نیست!
شما از هر دو سو سود میبرید:
- از دادهها و ترافیکی که کارجو ایجاد میکند
- از آگهیها و خدماتی که به کارفرما میفروشید
وقتی در این میان، طرف ضعیفتر (کارجو) کمترین سهم از احترام، شفافیت و توجه را دارد، نامش «بازار کار آنلاین» نیست؛ «سیستم رسمیسازی بیاحترامی» است.
۷. دعوت به تغییر؛ قبل از اینکه دیر شود
این نامه برای لایک گرفتن در شبکههای اجتماعی نوشته نشده؛ برای این نوشته شده که اگر ذرهای به واژههایی مثل «مسئولیت اجتماعی»، «تجربه کاربری» و «توسعه بازار کار» ایمان دارید، حداقل این چند سؤال را از خودتان بپرسید:
- آیا امروز، کارجو در پلتفرم ما واقعاً «کاربر» است یا صرفاً «منبع داده»!؟
- اگر روزی پلتفرمی جدی بیاید که به کارجو احترام واقعی بگذارد، ما چه مزیتی برای ماندن در ذهن او داریم؟
- اگر صادقانه از دهها هزار کارجو درباره تجربهشان در پلتفرم ما بپرسند، چقدر آماده شنیدن پاسخ واقعی هستیم؟
در دنیایی که الگوریتمها هر روز هوشمندتر میشوند، کاش حداقل رفتارمان با انسانها، کمی انسانیتر میشد.
با احترامِ مشروط، به میزان تغییری که حاضر باشید ایجاد کنید، یک کارجوی ردشدهٔ مزمن، از دل همان رزومههایی که بیدلیل، در پلتفرمهای شما «ناموفق» میشوند.
ویژه
بحث و گفتگو